K
Khánh Thùy
Guest
Điểm cốt lõi của quy trình này là tách biệt hoàn toàn giai đoạn ương giống với giai đoạn nuôi thương phẩm. Việc ‘ươm khỏe” tôm trong môi trường được kiểm soát trước khi đưa ra ao lớn giúp hạn chế tác động của các yếu tố bất lợi từ môi trường, đồng thời tạo điều kiện để tôm phát triển đồng đều, tăng sức đề kháng ngay từ đầu vụ nuôi.
Năm 2024, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia triển khai dự án “Xây dựng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng 2 giai đoạn ứng dụng công nghệ sinh học thích ứng với biến đổi khí hậu tại một số tỉnh vùng Đồng bằng sông Cửu Long”, với ba mô hình trình diễn tại Kiên Giang, Bạc Liêu và Bến Tre (nay thuộc các tỉnh An Giang, Cà Mau và Vĩnh Long).
Tại phường Tô Châu (An Giang), mô hình do Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II chủ trì được triển khai trên diện tích 0,5 ha, hướng đến xây dựng quy trình nuôi tôm bền vững dựa trên nền tảng công nghệ sinh học.
Theo ông Nguyễn Đức Minh, Chủ nhiệm dự án, ở giai đoạn đầu, tôm thẻ chân trắng được ương trong nhà kính hoặc nhà bạt có mái che từ 30-40 ngày với mật độ khoảng 1.100 con/m². Môi trường nuôi được kiểm soát chặt chẽ về chất lượng nước, dinh dưỡng và các yếu tố kỹ thuật, giúp tôm sinh trưởng nhanh, khỏe mạnh, nâng cao tỷ lệ sống.
Năm 2024, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia triển khai dự án “Xây dựng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng 2 giai đoạn ứng dụng công nghệ sinh học thích ứng với biến đổi khí hậu tại một số tỉnh vùng Đồng bằng sông Cửu Long”, với ba mô hình trình diễn tại Kiên Giang, Bạc Liêu và Bến Tre (nay thuộc các tỉnh An Giang, Cà Mau và Vĩnh Long).
Tại phường Tô Châu (An Giang), mô hình do Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II chủ trì được triển khai trên diện tích 0,5 ha, hướng đến xây dựng quy trình nuôi tôm bền vững dựa trên nền tảng công nghệ sinh học.
Theo ông Nguyễn Đức Minh, Chủ nhiệm dự án, ở giai đoạn đầu, tôm thẻ chân trắng được ương trong nhà kính hoặc nhà bạt có mái che từ 30-40 ngày với mật độ khoảng 1.100 con/m². Môi trường nuôi được kiểm soát chặt chẽ về chất lượng nước, dinh dưỡng và các yếu tố kỹ thuật, giúp tôm sinh trưởng nhanh, khỏe mạnh, nâng cao tỷ lệ sống.
Ảnh minh họa.
Sau giai đoạn ương, tôm được chuyển sang ao nuôi thương phẩm với mật độ khoảng 100 con/m² và tiếp tục nuôi trong khoảng 90 ngày để đạt kích cỡ thương phẩm từ 67-70 con/kg. Mục tiêu của mô hình là duy trì tỷ lệ sống từ 70% trở lên và đạt năng suất khoảng 20 tấn/ha/vụ.
Trong quá trình nuôi, người dân sử dụng thức ăn công nghiệp đạt tiêu chuẩn kết hợp với men tiêu hóa và chế phẩm sinh học xử lý môi trường nhằm hạn chế sử dụng hóa chất, hướng tới sản xuất an toàn và thân thiện với môi trường.
Để bảo đảm mô hình vận hành đúng quy trình, các hộ tham gia được lựa chọn kỹ lưỡng và nhận được sự hỗ trợ thường xuyên từ cán bộ kỹ thuật cũng như chính quyền địa phương.
Thực tế triển khai tại hộ bà Hà Thị Thu Thúy ở phường Tô Châu cho thấy, sau 30 ngày ương, tỷ lệ sống của tôm đạt trên 80%, trọng lượng bình quân khoảng 1,5 gram/con. Khi chuyển sang ao nuôi thương phẩm trong 90 ngày, tôm đạt kích cỡ từ 67-70 con/kg, tỷ lệ sống trung bình đạt 70,5%.
Song song với xây dựng mô hình trình diễn, dự án cũng tổ chức ba lớp tập huấn kỹ thuật cho 60 học viên là nông dân và cộng tác viên khuyến nông. Nội dung tập trung vào kỹ thuật nuôi hai giai đoạn, xử lý môi trường nước, chăm sóc tôm, tính toán hiệu quả kinh tế và các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu.
Theo ông Minh, việc ứng dụng công nghệ sinh học trong mô hình nuôi tôm 2 giai đoạn không chỉ giúp nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất mà còn tăng khả năng thích ứng trước những biến động của thời tiết, giảm tác động đến môi trường và tạo tiền đề để nhân rộng mô hình theo hướng bền vững.
Từ những mô hình thử nghiệm ban đầu, đến nay nuôi tôm 2 giai đoạn đã được áp dụng rộng rãi tại nhiều vùng nuôi trọng điểm ở Đồng bằng sông Cửu Long, trở thành một trong những “gói” kỹ thuật quan trọng trong nuôi tôm thâm canh hiện đại.
Năm 2025, Chi cục Thủy sản tỉnh Cà Mau phối hợp với Trường Thủy sản (Đại học Cần Thơ) tổ chức tập huấn kỹ thuật nuôi tôm 2 giai đoạn cho các thành viên Hợp tác xã Tân Thành, xã Đầm Dơi. Hiện hợp tác xã có 30 thành viên áp dụng mô hình trên diện tích khoảng 40 ha. Nhờ mạnh dạn ứng dụng tiến bộ kỹ thuật trong nhiều năm, thu nhập bình quân của các hộ đạt từ 5-8 triệu đồng/tháng, một số hộ đạt từ 10-20 triệu đồng/tháng.
Theo PGS.TS Châu Tài Tảo, giảng viên Trường Thủy sản (Đại học Cần Thơ), ưu điểm lớn nhất của mô hình là giúp quản lý môi trường nuôi hiệu quả ngay từ giai đoạn đầu. Tôm được ương trong hệ thống khép kín với các thiết bị theo dõi chất lượng nước liên tục, hệ vi sinh được duy trì ổn định giúp tăng sức đề kháng. Khi chuyển sang ao nuôi thương phẩm, tôm phát triển nhanh, đồng đều, thuận lợi cho quản lý sức khỏe, đồng thời rút ngắn thời gian nuôi và nâng cao năng suất.
Ở quy mô doanh nghiệp, nhiều mô hình nuôi công nghệ cao tiếp tục phát huy hiệu quả trên nền tảng quy trình hai giai đoạn. Ông Long Văn Nghĩa, Giám đốc Công ty TNHH MTV Long Mạnh (xã Vĩnh Hậu, tỉnh Cà Mau) chia sẻ, doanh nghiệp đang áp dụng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh hai giai đoạn kết hợp hồ nổi, tách chất thải rắn và tái sử dụng nước.
Theo ông Nghĩa, trong giai đoạn ương, tỷ lệ sống của tôm đạt trên 75%. Ao nuôi không phải thay nước hay siphon mà chỉ bổ sung mật đường và chế phẩm vi sinh hằng ngày để tạo floc – nguồn thức ăn tự nhiên giúp giảm khoảng một phần ba lượng thức ăn công nghiệp so với quy trình thông thường. Sau khoảng 60 ngày, tôm đạt cỡ 70-80 con/kg và sau 100 ngày đạt bình quân khoảng 30 con/kg.
Mô hình này còn giúp giảm khoảng 70% chi phí khoáng bổ sung so với hình thức nuôi có thay nước thường xuyên, đồng thời tăng mức độ an toàn sinh học, hạn chế nguy cơ lây lan mầm bệnh từ môi trường bên ngoài do không hoặc rất ít phải thay nước.
Các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, chất lượng nguồn nước biến động khó lường và yêu cầu sản xuất an toàn ngày càng cao, nuôi tôm hai giai đoạn đang khẳng định là quy trình kỹ thuật phù hợp để giảm rủi ro, kiểm soát môi trường và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Trong quá trình nuôi, người dân sử dụng thức ăn công nghiệp đạt tiêu chuẩn kết hợp với men tiêu hóa và chế phẩm sinh học xử lý môi trường nhằm hạn chế sử dụng hóa chất, hướng tới sản xuất an toàn và thân thiện với môi trường.
Để bảo đảm mô hình vận hành đúng quy trình, các hộ tham gia được lựa chọn kỹ lưỡng và nhận được sự hỗ trợ thường xuyên từ cán bộ kỹ thuật cũng như chính quyền địa phương.
Thực tế triển khai tại hộ bà Hà Thị Thu Thúy ở phường Tô Châu cho thấy, sau 30 ngày ương, tỷ lệ sống của tôm đạt trên 80%, trọng lượng bình quân khoảng 1,5 gram/con. Khi chuyển sang ao nuôi thương phẩm trong 90 ngày, tôm đạt kích cỡ từ 67-70 con/kg, tỷ lệ sống trung bình đạt 70,5%.
Song song với xây dựng mô hình trình diễn, dự án cũng tổ chức ba lớp tập huấn kỹ thuật cho 60 học viên là nông dân và cộng tác viên khuyến nông. Nội dung tập trung vào kỹ thuật nuôi hai giai đoạn, xử lý môi trường nước, chăm sóc tôm, tính toán hiệu quả kinh tế và các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu.
Theo ông Minh, việc ứng dụng công nghệ sinh học trong mô hình nuôi tôm 2 giai đoạn không chỉ giúp nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất mà còn tăng khả năng thích ứng trước những biến động của thời tiết, giảm tác động đến môi trường và tạo tiền đề để nhân rộng mô hình theo hướng bền vững.
Từ những mô hình thử nghiệm ban đầu, đến nay nuôi tôm 2 giai đoạn đã được áp dụng rộng rãi tại nhiều vùng nuôi trọng điểm ở Đồng bằng sông Cửu Long, trở thành một trong những “gói” kỹ thuật quan trọng trong nuôi tôm thâm canh hiện đại.
Năm 2025, Chi cục Thủy sản tỉnh Cà Mau phối hợp với Trường Thủy sản (Đại học Cần Thơ) tổ chức tập huấn kỹ thuật nuôi tôm 2 giai đoạn cho các thành viên Hợp tác xã Tân Thành, xã Đầm Dơi. Hiện hợp tác xã có 30 thành viên áp dụng mô hình trên diện tích khoảng 40 ha. Nhờ mạnh dạn ứng dụng tiến bộ kỹ thuật trong nhiều năm, thu nhập bình quân của các hộ đạt từ 5-8 triệu đồng/tháng, một số hộ đạt từ 10-20 triệu đồng/tháng.
Theo PGS.TS Châu Tài Tảo, giảng viên Trường Thủy sản (Đại học Cần Thơ), ưu điểm lớn nhất của mô hình là giúp quản lý môi trường nuôi hiệu quả ngay từ giai đoạn đầu. Tôm được ương trong hệ thống khép kín với các thiết bị theo dõi chất lượng nước liên tục, hệ vi sinh được duy trì ổn định giúp tăng sức đề kháng. Khi chuyển sang ao nuôi thương phẩm, tôm phát triển nhanh, đồng đều, thuận lợi cho quản lý sức khỏe, đồng thời rút ngắn thời gian nuôi và nâng cao năng suất.
Ở quy mô doanh nghiệp, nhiều mô hình nuôi công nghệ cao tiếp tục phát huy hiệu quả trên nền tảng quy trình hai giai đoạn. Ông Long Văn Nghĩa, Giám đốc Công ty TNHH MTV Long Mạnh (xã Vĩnh Hậu, tỉnh Cà Mau) chia sẻ, doanh nghiệp đang áp dụng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh hai giai đoạn kết hợp hồ nổi, tách chất thải rắn và tái sử dụng nước.
Theo ông Nghĩa, trong giai đoạn ương, tỷ lệ sống của tôm đạt trên 75%. Ao nuôi không phải thay nước hay siphon mà chỉ bổ sung mật đường và chế phẩm vi sinh hằng ngày để tạo floc – nguồn thức ăn tự nhiên giúp giảm khoảng một phần ba lượng thức ăn công nghiệp so với quy trình thông thường. Sau khoảng 60 ngày, tôm đạt cỡ 70-80 con/kg và sau 100 ngày đạt bình quân khoảng 30 con/kg.
Mô hình này còn giúp giảm khoảng 70% chi phí khoáng bổ sung so với hình thức nuôi có thay nước thường xuyên, đồng thời tăng mức độ an toàn sinh học, hạn chế nguy cơ lây lan mầm bệnh từ môi trường bên ngoài do không hoặc rất ít phải thay nước.
Các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, chất lượng nguồn nước biến động khó lường và yêu cầu sản xuất an toàn ngày càng cao, nuôi tôm hai giai đoạn đang khẳng định là quy trình kỹ thuật phù hợp để giảm rủi ro, kiểm soát môi trường và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Nguyệt An
The post Nuôi tôm 2 giai đoạn khẳng định hiệu quả tại các vùng nuôi trọng điểm appeared first on Tạp chí Thủy sản Việt Nam.
Xem tiếp...